Kasstelsel of factuurstelsel: welk btw-stelsel geldt voor jou?
Het verschil zit in één vraag: draag je btw af op het moment dat je factureert, of pas als je betaald krijgt? Voor de meeste zzp’ers is het factuurstelsel, maar wie vooral aan particulieren levert kan of moet het kasstelsel gebruiken.
± 7 min lezen
Kort antwoord
Bij het factuurstelsel ben je de btw verschuldigd op het moment dat je de factuur uitschrijft, ook als de klant pas maanden later betaalt. Bij het kasstelsel pas als het geld daadwerkelijk binnen is. Dat verschil raakt vooral je cashflow: onder het factuurstelsel kun je btw moeten afdragen over geld dat je nog niet hebt. Het kasstelsel is verplicht voor onder meer winkeliers en webwinkels, marktkooplieden, kappers, horeca, autorijscholen en alleen werkende advocaten. Lever je al langer dan een jaar minstens tachtig procent aan particulieren, dan kun je erom vragen bij je belastingkantoor. Let op één asymmetrie die vrijwel elke uitleg overslaat: ook onder het kasstelsel trek je je voorbelasting af op factuurdatum, niet op het moment dat jij betaalt.
Het verschil in één zin
Bij het factuurstelsel telt de factuurdatum: schrijf je in maart een factuur uit, dan hoort de btw bij je aangifte over het eerste kwartaal, ook als de klant pas in mei betaalt.
Bij het kasstelsel telt het moment waarop het geld binnenkomt. Dezelfde factuur hoort dan bij je aangifte over het tweede kwartaal.
Het gevolg is een verschil in cashflow. Onder het factuurstelsel kun je btw moeten afdragen over geld dat je nog niet hebt, en daar lopen zzp’ers met lange betaaltermijnen tegenaan.
Voor wie het kasstelsel verplicht is
Voor een aantal branches schrijft de Belastingdienst het kasstelsel voor. Het gemeenschappelijke kenmerk is dat je vooral aan particulieren levert en meestal direct wordt betaald.
- Winkeliers, inclusief webwinkels
- Marktkooplieden
- Kappers en schoonheidsverzorgingsbedrijven
- Horecabedrijven
- Autorijscholen
- Glazenwassers, wasserijen, fietsenmakers, schoenmakers
- Behangers en stoffeerders
- Advocaten die hun praktijk alleen uitoefenen
- Ondernemers met meer dan negentig procent omzet uit inrichtingen gericht op particulieren
Op verzoek, als je vooral aan particulieren levert
Zit je niet in die lijst maar lever je al langer dan een jaar minstens tachtig procent van je omzet aan particulieren, dan kun je een verzoek indienen bij je belastingkantoor om het kasstelsel te mogen toepassen.
Andersom kun je ook afzien van het kasstelsel. Dat hoeft niet met een formulier, maar het moet wel duidelijk uit je administratie blijken dat je het factuurstelsel toepast. Half om half werkt niet.
De valkuil: je voorbelasting volgt het kasstelsel niet
Dit is het punt dat vrijwel elke uitleg overslaat, en het is precies het punt waarop mensen zich verrekenen.
Onder het kasstelsel bereken je de btw over je omzet op basis van wat er is binnengekomen. Maar de btw op je inkopen trek je af op basis van de facturen die je hebt ontvangen: de factuurdatum bepaalt in welk tijdvak je die voorbelasting aftrekt, niet het moment waarop jij betaalt.
Het kasstelsel is dus niet symmetrisch. Aan de omzetkant kijk je naar je bankrekening, aan de inkoopkant naar de datum op de factuur. Wie beide kanten op kasbasis boekt, geeft structureel verkeerde bedragen aan.
Dezelfde transactie onder beide stelsels
Je stuurt op 20 maart een factuur van € 1.000 exclusief btw, dus € 210 btw. De klant betaalt op 8 mei.
| Factuurstelsel | Kasstelsel | |
|---|---|---|
| Btw verschuldigd in | eerste kwartaal | tweede kwartaal |
| Je draagt af op | uiterlijk 30 april | uiterlijk 31 juli |
| Geld al binnen? | nee | ja |
| Voorbelasting op je inkopen | factuurdatum | factuurdatum |
Wat er gebeurt als een klant niet betaalt
Onder het kasstelsel is dit eenvoudig: geen betaling, geen btw. Je hebt niets afgedragen, dus je hoeft ook niets terug te vragen.
Onder het factuurstelsel heb je de btw al afgedragen over geld dat nooit is gekomen. Wordt de vordering oninbaar, dan kun je die btw terugvragen. Dat gaat niet vanzelf: je moet het claimen, en er geldt een termijn vanaf het moment dat de vordering oninbaar is geworden.
Welke geldt er voor jou
De meeste zzp’ers die zakelijk factureren vallen onder het factuurstelsel, en dat is ook de standaard. Sta je in de verplichte lijst, dan is de keuze voor je gemaakt.
Twijfel je, kijk dan naar je klanten. Zijn dat overwegend particulieren die direct afrekenen, dan is het kasstelsel waarschijnlijk van toepassing of aan te vragen. Factureer je aan bedrijven met betaaltermijnen, dan is het factuurstelsel de regel.
Weet je het niet zeker, bel dan de Belastingtelefoon. Het verkeerde stelsel toepassen levert aangiften op die structureel in het verkeerde tijdvak vallen, en dat corrigeer je niet in één keer.
Veelgestelde vragen
Bij het factuurstelsel ben je de btw verschuldigd op de factuurdatum, bij het kasstelsel pas als de betaling binnen is.
Onder meer voor winkeliers en webwinkels, marktkooplieden, kappers, horeca, autorijscholen, wasserijen, fietsenmakers en alleen werkende advocaten. Ook voor ondernemers met meer dan negentig procent omzet uit inrichtingen gericht op particulieren.
Als je al langer dan een jaar minstens tachtig procent van je omzet aan particulieren levert, kun je een verzoek indienen bij je belastingkantoor.
Nee, en dat is de meestgemaakte fout. De aftrek van voorbelasting gaat op factuurdatum, ook onder het kasstelsel.
Onder het kasstelsel draag je dan ook geen btw af. Onder het factuurstelsel heb je al afgedragen en kun je de btw terugvragen zodra de vordering oninbaar is.
Je kunt ervan afzien, maar dat moet duidelijk blijken uit je administratie. Je past dan consequent het factuurstelsel toe.
Bronnen
Bronnen voor het laatst nagelopen op 27 augustus 2026. Wetgeving verandert; controleer bij twijfel de bron.