Een samenwerkingsovereenkomst voor zzp’ers
Samen een opdracht doen gaat goed tot het misgaat. Vier dingen die je vooraf vastlegt, en de valkuil van hoofdelijke aansprakelijkheid.
± 7 min lezen
Kort antwoord
Werk je met andere zzp’ers samen aan één opdracht, leg dan vast wie wat doet, hoe je de opbrengst verdeelt, wie factureert aan de klant en wie waarvoor aansprakelijk is. Zonder afspraken loop je het risico dat jullie samenwerking als een vof wordt gezien, en dan ben je hoofdelijk aansprakelijk voor elkaars schulden.
Waarom losjes samenwerken riskant is
Samen een opdracht aannemen begint bijna altijd informeel. Je kent elkaar, het is een leuke klus, jullie verdelen het werk en zien wel hoe het loopt. Dat gaat in de meeste gevallen goed, en juist daardoor legt niemand iets vast.
Het probleem ontstaat bij de uitzonderingen: iemand levert niet, de klant is ontevreden over een deel dat jij niet hebt gedaan, of een van jullie stapt er halverwege uit. Op dat moment blijkt dat jullie nooit hebben afgesproken wie waarvoor verantwoordelijk is.
Er is nog een risico dat minder bekend is. Werk je structureel samen naar buiten toe, onder een gezamenlijke naam, met gedeelde kosten en opbrengsten, dan kan die samenwerking als een vennootschap onder firma worden gezien. Ook zonder dat jullie er een hebben opgericht.
Dat is geen formaliteit: bij een vof ben je hoofdelijk aansprakelijk. Dan kan een schuldeiser het volledige bedrag bij jou halen, ook als de fout bij je compagnon lag.
- Informeel begint prima en houdt stand tot er iets misgaat
- Bij problemen blijkt dat verantwoordelijkheden nooit zijn verdeeld
- Structureel samenwerken naar buiten kan als vof worden gezien
- Bij een vof ben je hoofdelijk aansprakelijk voor het geheel
De vier dingen die je vastlegt
Het hoeft geen dik contract te zijn. Een pagina waarin deze vier punten staan, ondertekend door iedereen, dekt de meeste situaties af.
Wie factureert aan de klant is daarbij de vraag die het meeste uitmaakt, en die het vaakst wordt overgeslagen.
- Wie doet wat, en wie is aanspreekpunt voor de klant
- Hoe verdelen jullie de opbrengst, en wie draagt welke kosten
- Wie factureert aan de klant, en hoe rekenen jullie onderling af
- Wie is waarvoor aansprakelijk als er iets misgaat
Wie factureert aan de klant
Er zijn twee routes en ze hebben verschillende gevolgen.
Bij hoofdaannemerschap factureert één van jullie het geheel aan de klant, en de anderen factureren aan die hoofdaannemer. Voor de klant is dat prettig: één factuur, één aanspreekpunt. Voor de hoofdaannemer betekent het dat hij het volledige risico draagt richting de klant, ook voor werk dat hij niet heeft gedaan. Daar hoort een opslag tegenover te staan.
Bij ieder voor zich factureert elke zzp’er zijn eigen deel rechtstreeks aan de klant. Ieder draagt zijn eigen risico, wat zuiverder is. De klant krijgt meerdere facturen, en bij grote opdrachtgevers is dat soms administratief lastig.
Kies bewust en leg de keuze vast, want hij bepaalt bij wie de klant aanklopt als er iets niet deugt.
Wanneer je naar een echte rechtsvorm kijkt
Is de samenwerking incidenteel, dan volstaat een afspraak per opdracht. Werk je structureel samen, presenteer je je naar buiten als één geheel en deel je kosten en investeringen, dan is het tijd om er echt naar te kijken.
De keuze is dan meestal tussen bewust een vof oprichten, met een goede vennootschapsakte, of een bv waarin jullie samen zitten. Beide hebben fiscale en aansprakelijkheidsgevolgen die verder gaan dan dit artikel.
Het slechtste scenario is de tussenvorm: feitelijk als vof opereren zonder er een te hebben opgericht, dus met alle aansprakelijkheid en zonder de afspraken.
Dit is algemene uitleg, geen juridisch advies. Bij een structurele samenwerking is een jurist of accountant de aangewezen plek.
Hoe Factabel helpt
Werk je als hoofdaannemer, dan factureer je het geheel aan de klant en ontvang je facturen van de anderen. In Factabel houd je die twee kanten uit elkaar: je uitgaande facturen en, via Bonnie, de inkomende facturen van je samenwerkingspartners.
Zo zie je per opdracht wat er binnenkwam, wat er doorbetaald moest worden en wat er voor jou overbleef, in plaats van dat het één grote stroom wordt.
Veelgestelde vragen
Een korte afspraak op papier is ook dan verstandig: wie doet wat, wie factureert en wie is waarvoor aansprakelijk. Een pagina volstaat.
Ja, als je structureel naar buiten optreedt als één geheel, met gedeelde kosten en opbrengsten. Dat kan ook zonder dat je er een hebt opgericht, en dan ben je hoofdelijk aansprakelijk.
Dat een schuldeiser het volledige bedrag bij één van jullie kan halen, ook als de fout bij een ander lag. Die kan het daarna intern verhalen, maar het risico ligt eerst bij degene die wordt aangesproken.
Dat hangt af van wat jullie willen. Eén hoofdaannemer is prettig voor de klant maar legt het risico bij die persoon; ieder zijn eigen deel factureren is zuiverder maar geeft de klant meerdere facturen.
Voor een incidentele samenwerking meestal niet; een korte eigen afspraak volstaat. Werk je structureel samen of gaat het om grote bedragen, dan wel.