Handhaving op schijnzelfstandigheid
De Belastingdienst handhaaft sinds 2025 weer op de Wet DBA. Vanaf 2026 kunnen er naheffingen volgen; de Wet VBAR moet de regels verduidelijken.
- Status
- In werking
- Ingang
- handhaving loopt sinds 1 januari 2025
Kort antwoord
De Belastingdienst handhaaft sinds begin 2025 weer op de Wet DBA. In 2025 bleven de gevolgen beperkt, maar vanaf 2026 kunnen inspecteurs naheffingen opleggen bij schijnzelfstandigheid. Daarnaast ligt de Wet VBAR bij de Tweede Kamer, die moet verduidelijken wanneer iemand werknemer is en wanneer zelfstandige.
Wat er veranderd is
Na jaren van een handhavingsmoratorium controleert de Belastingdienst sinds 1 januari 2025 weer actief op schijnzelfstandigheid. In dat eerste jaar bleef het bij correcties vooruit; vanaf 2026 kunnen inspecteurs ook naheffingen opleggen over het verleden.
De beoordeling gaat over de feitelijke werkwijze, niet over wat er in het contract staat. Gezagsverhouding, vrije vervanging en of je werk is ingebed in de organisatie van je opdrachtgever zijn daarbij de kernvragen.
Wat dit voor jou betekent
Het risico ligt formeel bij je opdrachtgever, want die had loonheffingen moeten inhouden. In de praktijk merk je het wel: opdrachtgevers worden voorzichtiger, hanteren strengere voorwaarden of stoppen met zzp-inhuur voor bepaalde rollen.
Hoe je werkt, contracteert en je ondernemerschap onderbouwt telt daarmee zwaarder dan voorheen. Meerdere opdrachtgevers, eigen materiaal, een eigen tarief en een eigen factuurstroom helpen bij die onderbouwing.
Wat je nu kunt doen
- 01Werk voor meerdere opdrachtgevers, en zorg dat dat ook uit je administratie blijkt.
- 02Leg per opdracht vast wat je levert, tegen welk tarief en met welke vrijheid in de uitvoering.
- 03Loop je huidige opdrachten na op de kernvragen: is er gezag, kun je je laten vervangen, en doe je hetzelfde werk als mensen in loondienst?
Veelgestelde vragen
De naheffing gaat naar je opdrachtgever, die de loonheffingen had moeten inhouden. Jij kunt wel geraakt worden doordat je opdracht wordt beëindigd of je aftrekposten ter discussie komen.
Een modelovereenkomst biedt op zichzelf geen zekerheid meer. Wat telt is hoe er in de praktijk gewerkt wordt; wijkt dat af van het papier, dan geldt de praktijk.
De Wet verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden moet scherper maken wanneer iemand werknemer is. Het voorstel ligt bij de Tweede Kamer.
Bronnen
Bronnen voor het laatst nagelopen op 8 augustus 2026. Wetgeving verandert; controleer bij twijfel de bron. Dit is algemene uitleg, geen fiscaal of juridisch advies.